LUẬN VĂN THẠC SĨ CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TRONG BỐI CẢNH VIỆT NAM GIA NHẬP TPP
TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Tên đề tài “Cơ hội và thách thức đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh Việt Nam gia nhập TPP”
Kết quả nghiên cứu tóm tắt
Hiệp định đối tác thương mại tự do Xuyên Thái Bình Dương (TPP) là Hiệp định của thế kỷ 21, mở ra cho Doanh nghiệp Việt Nam những cơ hội bước vào thị trường rộng lớn, được đa dạng hóa thương mại với nhiều nước và hưởng các ưu đãi về thuế quan. Tuy nhiên, từ đây, các Doanh nghiệp của Việt Nam cũng chịu sự cạnh tranh khốc liệt với doanh nghiệp nước ngoài, trong khi các hàng rào phi thuế quan như kỹ thuật, quy định về xuất xứ hàng hóa của Việt Nam cũng chưa vững mạnh để tạo lợi thế cho các doanh nghiệp tận dụng, phát huy. Đây là thách thức với các doanh nghiệp nói chung, đặc biệt là đối với khối Doanh nghiệp vừa và nhỏ khi ra gia nhập TPP. Để tìm hiểu rõ hơn và đưa ra những giải pháp hiệu quả nhằm giúp Doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam tận dụng được cơ hội, vượt qua thách thức khi Việt Nam gia nhập vào TPP nhằm nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước, tác giả đã chọn đề tài “Cơ hội và thách thức đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh Việt Nam gia nhập TPP” để nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp.
Qua quá trình nghiên cứu về Hiệp định TPP, các nội dung của Hiệp định liên quan trực tiếp đến Việt Nam, thực trạng Doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh Việt Nam gia nhập TPP, đề tài đã đưa ra được các giải pháp vĩ mô và vi mô nhằm giúp Doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam tận dụng được cơ hội, vượt qua thách thức, nâng cao năng lực cạnh tranh nội tại và chủ động hội nhập sâu, rộng vào nền kinh tế khu vực và thế giới. Một số giải pháp vĩ mô đối với nhà nước để quản lý và phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh Việt Nam gia nhập TPP như: Thiết lập hệ thống luật pháp và tổ chức quản lý doanh nghiệp vừa và nhỏ; Đổi mới trong chính sách tài chính tín dụng; Giải pháp về chính sách thị trường và cạnh tranh; Giải pháp về xuất nhập khẩu; Giải pháp khuyến khích đầu tư và cải tiến công nghệ; Giải pháp đào tạo nguồn nhân lực. Một số giải pháp vi mô cụ thể nhằm giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ nâng cao năng lực để tiếp cận hiệu quả những lợi ích từ Hiệp định TPP như: Giải pháp nâng cao năng lực quản trị công ty trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ; Hiện đại hoá máy móc, trang thiết bị trong doanh nghiệp vừa và nhỏ; Tăng cường nguồn lực tài chính cho doanh nghiệp vừa và nhỏ; Đào tạo nâng cao chất lượng đội ngũ lao động; Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Bên cạnh đó, đề tài cũng đưa ra một số kiến nghị với Nhà nước, Chính phủ để góp phần giúp các Doanh nghiệp vừa và nhỏ của Việt Nam tận dụng được cơ hội và ứng phó tốt hơn các thách thức.
Nhìn chung, hiệp định TPP hay bất cứ hiệp định tự do thương mại nào khác đều có tính hai mặt của nó, bao gồm cả cơ hội và thách thức với nền kinh tế. Việc đưa ra các giải pháp, kiến nghị cụ thể nhằm tận dụng hiệu quả cơ hội mà hiệp định TPP mang lại là rất cần thiết đối với mỗi quốc gia thành viên đặc biệt là đối với đất nước đang trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế như Việt Nam.
Trên đây là bản tóm tắt kết quả nghiên cứu đề tài “Cơ hội và thách thức đối với Doanh nghiệp vừa và nhỏ trong bối cảnh Việt Nam gia nhập TPP”. Tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp của các thầy cô giáo.
. Tính cấp thiết của đề tài
Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) kết thúc đàm phán vào ngày 5 tháng 10 năm 2015 gồm mười hai nước gia nhập được ca ngợi là một bước ngoặt đối với hội nhập kinh tế khu vực. Hiệp định này cũng được nhiều chuyên gia đánh giá là có tác động chiến lược sâu rộng trong cả khu vực cũng như toàn cầu. Là một thành viên của TPP, Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ hiệp định này về cả mặt kinh tế và chiến lược, nhưng đồng thời cũng phải đối mặt với những thách thức đáng kể. Việt Nam sẽ tận dụng cơ hội và xử lý thách thức như thế nào để có thể tạo ra những chuyển biến về kinh tế, chính trị và chiến lược phát triển của đất nước trong những năm tới. Đánh giá sơ bộ về giá trị tiềm năng của TPP đối với Việt Nam, Việt Nam có thể hưởng lợi đáng kể về tốc độ tăng trưởng GDP, xuất khẩu, và thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Trong dài hạn, nền kinh tế cũng được hưởng lợi nếu những cải cách hơn nữa về pháp lý, thể chế và hành chính được thực hiện cùng với những cải tiến trong các lĩnh vực nhà nước và tư nhân. Một ý nghĩa quan trọng của TPP đối với Việt Nam là sự gia nhập sâu hơn của đất nước vào mạng lưới sản xuất khu vực/ toàn cầu. Các khoản đầu tư của các tập đoàn đa quốc gia được mong đợi sẽ chuyển từ các nước ngoài TPP vào Việt Nam. TPP sẽ hình thành một khu vực mậu dịch tự do chiếm tới 40% kinh tế và 30% thương mại toàn cầu với 800 triệu dân được dự báo sẽ bổ sung cho GDP thế giới thêm gần 300 tỷ USD mỗi năm. TPP được kỳ vọng sẽ tạo ra một bước nhảy vọt để Việt Nam đẩy mạnh xuất khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh trong nước. Sau khi hiệp định được đưa vào thực hiện, trước mắt, các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như dệt may, da giày, thủy sản, đồ gỗ… sẽ được miễn hoặc giảm thuế đáng kể khi tiếp cận thị trường Mỹ, Australia và các nước đối tác khác. Hiệp định TPP sẽ đem lại nhiều lợi ích cho Việt Nam cả về phương diện kinh tế, thể chế và xã hội.
Hiệp định đối tác thương mại tự do Xuyên Thái Bình Dương (TPP) mở ra cho Doanh nghiệp Việt Nam những cơ hội bước vào thị trường rộng lớn, được đa dạng hóa thương mại với nhiều nước và hưởng các ưu đãi về thuế quan. Tuy nhiên, từ đây, các Doanh nghiệp của Việt Nam cũng chịu sự cạnh tranh khốc liệt với doanh nghiệp nước ngoài, trong khi các hàng rào phi thuế quan như kỹ thuật, quy định về xuất xứ hàng hóa của Việt Nam cũng chưa vững mạnh để tạo lợi thế cho các doanh nghiệp tận dụng, phát huy. Đây là thách thức với các doanh nghiệp nói chung, đặc biệt là đối với khối Doanh nghiệp vừa và nhỏ khi ra gia nhập TPP.
Cả nước hiện có 400.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ, mặc dù có số lượng không nhỏ nhưng các doanh nghiệp này lại yếu về vốn, công nghệ, năng lực quản lý, kinh nghiệm tiếp cận thị trường. Cạnh tranh trong nước đã khó, khi Hiệp định TPP có hiệu lực và phải đối mặt với sự cạnh tranh mạnh mẽ từ doanh nghiệp lớn bên ngoài, những điểm yếu của khối doanh nghiệp vừa và nhỏ sẽ càng được bộc

