LUẬN VĂN THẠC SĨ "Giải pháp phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Kỹ thương Việt Nam (Techcombank)”
Từ năm 2022 đến nay, khi nền kinh tế vẫn chưa kịp phục hồi sau đại dịch Covid-19, cuộc xung đột kéo dài giữa Nga và Ukraina đã tạo ra áp lực nghiêm trọng cho thị trường. Giá dầu và lương thực gia tăng cùng với lạm phát leo thang đã buộc Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) và hầu hết các ngân hàng trung ương khác phải áp dụng chính sách thắt chặt tiền tệ bằng cách tăng lãi suất để kiểm soát lạm phát. Điều này đã làm cho nhiều nền kinh tế suy giảm tăng trưởng và đối mặt với nguy cơ suy thoái. Trong bối cảnh kinh tế nhiều thách thức, ngành Ngân hàng Việt Nam cũng chịu ảnh hưởng nặng nề. Các biến động vĩ mô đã tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và khả năng trả nợ của khách hàng. Vì vậy, tình hình nợ xấu của các ngân hàng thương mại có xu hướng gia tăng và trở nên thiếu ổn định. Thống kê cho thấy tỷ lệ nợ xấu nội bảng (NPL) của các ngân hàng thương mại đến quý II/2023 đã lên tới 2.1%, so với 1.9% ở quý I/2023, gần gấp đôi so với cùng kỳ năm 2021. Tổng nợ xấu gộp (bao gồm nợ xấu nội bảng, nợ bán cho VMAC chưa xử lý và nợ tiềm ẩn thành nợ xấu trong hệ thống các tổ chức tín dụng) đến cuối tháng 2/2023 được ước tính chiếm 5% tổng dư nợ. Do đó, để dự phòng và xử lý nợ xấu kịp thời, các ngân hàng thương mại phải gia tăng áp lực về trích lập dự phòng rủi ro cho các khoản nợ khó khăn trong khi doanh thu, lợi nhuận và tăng trưởng tín dụng đều xu hướng giảm.
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ....................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................ ii
DANH MỤC HÌNH ẢNH ....................................................................................... vii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ................................................................................ viii
PHẦN MỞ ĐẦU ........................................................................................................ 1
CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÒNG NGỪA VÀ XỬ LÝ NỢ XẤU
TRONG CHO VAY KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI CÁC NGÂN HÀNG
THƯƠNG MẠI.......................................................................................................... 7
1.1. Tổng quan về hoạt động tín dụng của Ngân hàng thương mại ............... 7
1.1.1. Khái niệm Ngân hàng thương mại ........................................................ 7
1.1.2. Hoạt động tín dụng của Ngân hàng thương mại .................................. 7
1.1.3. Các hình thức tín dụng của Ngân hàng thương mại ........................... 7
1.1.4. Rủi ro tín dụng trong Ngân hàng thương mại ...................................... 8
1.2. Tổng quan về nợ xấu trong Ngân hàng thương mại ................................. 8
1.2.1. Khái niệm về nợ xấu của Ngân hàng thương mại ................................ 8
1.2.2. Phân loại nợ xấu .................................................................................... 9
1.2.3. Tác động của nợ xấu đến Ngân hàng thương mại ............................... 9
1.2.4. Quy định của pháp luật về nợ xấu tại Việt Nam ................................. 10
1.3. Tổng quan về nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân của các Ngân
hàng Thương mại ................................................................................................ 11
1.3.1. Khái niệm và phân loại nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại
ngân hàng thương mại .................................................................................... 11
1.3.2. Đặc điểm của dịch vụ cho vay khách hàng cá nhân .......................... 11
1.3.3. Nguyên nhân hình thành nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân
tại Ngân hàng thương mại .............................................................................. 13
1.4. Phòng ngừa nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng
thương mại ........................................................................................................... 15
iv
1.4.1. Khái niệm phòng ngừa nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân của
Ngân hàng thương mại ................................................................................... 15
1.4.2. Mục đích của hoạt động phòng ngừa nợ xấu trong cho vay khách hàng
cá nhân ............................................................................................................. 15
1.4.3. Các biện pháp phòng ngừa nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân
của Ngân hàng thương mại. ........................................................................... 16
1.5. Xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng thương
mại 17
1.5.1. Khái niệm xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân
hàng thương mại ............................................................................................. 17
1.5.2. Mục đích của hoạt động xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá
nhân tại Ngân hàng thương mại .................................................................... 17
1.5.3. Các biện pháp xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại
Ngân hàng thương mại ................................................................................... 17
1.6. Bài học kinh nghiệm về phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay khách
hàng cá nhân của một số Ngân hàng thương mại tại Việt Nam. .................... 18
1.6.1. Kinh nghiệm của Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt
Nam (Vietcombank) ......................................................................................... 18
1.6.2. Kinh nghiệm của Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt
Nam (Vietinbank) ............................................................................................ 21
TỔNG KẾT CHƯƠNG 1 ....................................................................................... 23
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG PHÒNG NGỪA VÀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG
CHO VAY KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ
PHẦN KỸ THƯƠNG VIỆT NAM (TECHCOMBANK) .................................... 24
2.1. Giới thiệu chung về Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam
(Techcombank) .................................................................................................... 24
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển của Ngân hàng TMCP Kỹ thương
Việt Nam ........................................................................................................... 24
2.1.2. Cơ cấu tổ chức ....................................................................................... 26
v
2.1.3. Tình hình hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt
Nam giai đoạn 2018 – 2023. ............................................................................ 27
2.2. Thực trạng phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá
nhân tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam giai đoạn 2018-2023 ........ 31
2.2.1. Thực trạng nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng
TMCP Kỹ thương Việt Nam giai đoạn 2018-2023 ......................................... 31
2.2.2. Các biện pháp phòng ngừa nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân
tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam giai đoạn 2018-2023 ................ 36
2.2.3. Các biện pháp xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân
hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam giai đoạn 2018-2023 ................................ 48
2.3. Đánh giá các biện pháp phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay Khách
hàng cá nhân tại Ngân hàng Techcombank ...................................................... 52
2.3.1. Các kết quả đạt được ............................................................................. 52
2.3.2. Hạn chế .................................................................................................. 54
2.3.3. Nguyên nhân của hạn chế .................................................................... 57
TỔNG KẾT CHƯƠNG 2 ....................................................................................... 61
CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÒNG NGỪA VÀ XỬ LÝ NỢ XẤU TRONG CHO
VAY KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN
KỸ THƯƠNG VIỆT NAM (TECHCOMBANK) ................................................ 62
3.1. Định hướng phát triển của ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam
(Techcombank) trong thời gian tới .................................................................... 62
3.1.1. Định hướng phát triển chung của ngành ngân hàng ......................... 62
3.1.2. Định hướng phát triển kinh doanh của Ngân hàng TMCP Kỹ thương
Việt Nam ........................................................................................................... 63
3.1.3. Định hướng phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá
nhân của Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam ........................................ 63
3.2. Giải pháp phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong cho vay khách hàng cá nhân
tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) .......................... 64
3.2.1. Xây dựng hệ thống pháp lý riêng về phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong
cho vay khách hàng cá nhân .......................................................................... 64
vi
3.2.2. Hoàn thiện mô hình tổ chức quản lý phòng ngừa và xử lý nợ xấu trong
cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam .. 65
3.2.3. Xây dựng mô hình nhận dạng và cảnh báo rủi ro tín dụng dành cho
khách hàng cá nhân ........................................................................................ 66
3.2.4. Tăng cường đào tạo về chuyên môn và kỹ năng của cán bộ nhân viên
67
3.2.5. Giải pháp phòng ngừa nợ xấu trong tín dụng khách hàng cá nhân của
ngân hàng Techcombank ................................................................................ 68
3.2.6. Giải pháp xử lý nợ xấu trog cho vay khách hàng cá nhân tại Ngân hàng
thương mại Kỹ thương Việt Nam ...................................................................... 70
3.3. Một số kiến nghị với các cơ quan Nhà nước ............................................. 71
3.3.1. Kiến nghị dành cho Ngân hàng nhà nước ........................................... 71
3.3.2. Kiến nghị dành cho Chính phủ và các Bộ, ban ngành ....................... 72
TỔNG KẾT CHƯƠNG 3 ....................................................................................... 74
KẾT LUẬN .............................................................................................................. 75
TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................................... 76
vii
DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1. Kết quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng Techcombank .................. 31
giai đoạn 2018-2022 .................................................................................................. 31
Bảng 2.2. Tỷ lệ nợ xấu của 10 ngân hàng Việt Nam giai đoạn 2018-2022 .............. 32
Bảng 2.3. Tỷ trọng các nhóm nợ của Ngân hàng Techcombank giai đoạn 2018-2023
................................................................................................................................... 33
Bảng 2.4. Cơ cấu dư nợ cho vay cá nhân theo sản phẩm năm 2018-2023 ............... 34
Bảng 2.5. Tỷ trọng tỷ lệ nợ xấu (NPL) trong cho vay khách hàng cá nhân Ngân hàng
Techcombank giai đoạn 2018-2023 .......................................................................... 35
Bảng 2.6: Hạng xếp hạng tín dụng nội bộ Khách hàng cá nhân ............................... 38
của Techcombank ...................................................................................................... 38
Bảng 2.7: Quy định về dự án nhà chung cư của Vingroup ....................................... 41
Bảng 2.8: Quy định về dự án nhà chung cư của Ecopark ......................................... 42
Bảng 2.9: Đặc điểm các loại thẻ tín dụng của Ngân hàng Techcombank ................ 43
DANH MỤC BIỂU
Biểu đồ 2.1. Cơ cấu tiền gửi khách hàng của Ngân hàng Techcombank giai đoạn
2018-2022.................................................................................................................. 28
Biểu đồ 2.2. Cơ cấu dư nợ Techcombank giai đoạn 2018-2022 ............................... 29
DANH MỤC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 2.1. Sơ đồ quản trị-điều hành của Techcombank .......................................... 26
DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 1: Cơ cấu Bộ máy quản lý Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam ........ 19
Hình 2: Mô hình tổ chức quản lý nợ xấu tại Trụ sở chính ....................................... 21
viii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
Tên đầy đủ Tiếng Anh Ký tự viết tắt
Ngân hàng thương mại Commercial Bank NHTM
Tổ chức tín dụng Credit Institutions TCTD
Khách hàng cá nhân Private Customer KHCN
Khách hàng doanh nghiệp Company Customer KHDN
Ngân hàng nhà nước The State Bank NHNN
Nợ xấu Non-performing Loan NPL
Tài sản đảm bảo Collateral TSĐB
Rủi ro tín dụng Credit risk RRTD
Hoạt động tín dụng Credit Extension HĐTD
Báo cáo tài chính Financial Statement BCTC
Dự phòng rủi ro Allowance For Credit Losses DPRR
Khách hàng Customer KH
Xếp hạng tín dụng Credit rating XHTD
Tiền gửi không kỳ hạn Current Account Savings
Account
CASA
Tỷ lệ an toàn vốn Capital adequacy ratio CAR
Cơ sở hạ tầng Infrastructure CSHT
Công nghệ thông tin Information technology CNTT
Tài sản Asset TS
Cán bộ nhân viên Staff CBNV
Cơ cấu tổ chức Organizational Structure CCTC
Doanh nghiệp vừa và nhỏ Small and Medium Enterprise SME

