LUẬN VĂN THẠC SỸ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU GẠO CỦA VIỆT NAM SANG TRUNG QUỐC
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trung Quốc là một đối tác thương mại vô cùng quan trọng của Việt Nam trong thời gian dài, vì vậy quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc luôn là một đề tài được quan tâm nhiều trong những năm vừa qua. Đặc biệt từ năm 2008, Trung Quốc trở thành thị trường tiêu thụ gạo lớn nhất của Việt Nam. Tuy vậy, Việt Nam vẫn còn thiếu một chiến lược xuất khẩu gạo vào thị trường Trung Quốc nói riêng và thị trường quốc tế nói chung. Cho đến nay, Việt Nam chưa có những phân tích thị trường lúa gạo quốc tế một cách bài bản, có các đối thủ cạnh tranh nào trong lĩnh vực lúa gạo, năng lực của doanh nghiệp Việt Nam ra sao có đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao về lượng và về chất hay không, chiến lược marketing lúa gạo như thế nào, dựa trên những phân khúc thị thị trường nào…Điều này càng cần thiết hơn khi hiện tại Việt Nam đang gặp phải sự cạnh tranh gay gắt từ các nước xuất khẩu gạo khác như Thái Lan, Pakistan,...
-
-
-
- Tổng quan tình hình nghiên cứu
-
-
Xuất khẩu gạo được xác định là một ngành chiến lược của Việt Nam trong thời gian kể từ năm 2010, vì vậy đề tài về xuất khẩu gạo rất được quan tâm trong những năm vừa qua. Trong đó có thể kể đến một số công trình nghiên cứu như:
- Nâng cao năng lực cạnh tranh xuất khẩu gạo của Việt Nam từ khi là thành viên của Tổ chức WTO của tác giả Cao Minh Trí (Tp. HCM, năm 2016) đề cập đến năng lực cạnh tranh của Việt Nam trên thị trường gạo thế giới kể từ năm 2008 đến năm 2015, đồng thời đề ra một số biện pháp nhằm nâng cao năng lực và vị thế của Việt Nam trong giai đoạn 2016 – 2020.
- Xây dựng thương hiệu mặt hàng gạo xuất khẩu của Việt Nam của tác giả Bùi Ngọc Anh Thư (Tp. HCM, 2014) đề cập đến vấn đề xây dựng thương hiệu của các doanh nghiệp xuất khẩu gạo của Việt Nam từ năm 2015 đến năm 2020.
- Xuất khẩu mặt hàng gạo của Việt Nam sang thị trường Singapore của tác giả Lê Thị Thanh Nga (Tp. HCM, 2011) đề cập đến thực trạng tình hình xuất khẩu gạo của Việt Nam sang thị trường này.
- Đẩy mạnh xuất khẩu gạo của Việt Nam giai đoạn 2010 – 2014 của tác giả Trần Ngọc Bảo Châu (Tp. HCM, 2014) nêu lên sự cần thiết phải đẩy mạnh xuất khẩu gạo của Việt Nam trong giai đoạn 2010 – 2014 cũng như đề ra một số giải pháp nhằm đẩy mạnh xuất khẩu gạo ra thị trường thế giới.
Sau khi xem xét về tình hình nghiên cứu đề tài, tác giả nhận thấy mặc dù Trung Quốc là một đối tác quan trọng trong lĩnh vực thương mại gạo của Việt Nam, nhưng hiện nay chưa có nghiên cứu cụ thể về tầm quan trọng của việc đẩy mạnh và hoàn thiện quy trình xuất khẩu gạo vào thị trường Trung Quốc, trong khi thị trường này có ảnh hưởng rất mạnh đến ngành gạo xuất khẩu của Việt Nam. Vì vậy, tác giả đã lựa chọn đề tài này để nghiên cứu trên cơ sở tham khảo các công trình có liên quan
. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
3.1. Mục tiêu nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu hoạt động xuất khẩu gạo của Việt Nam sang Trung Quốc từ năm 2009 đến năm 2016, bao gồm các nội dung như kim ngạch, sản lượng, cơ cấu các loại gạo xuất khẩu, giá cả … trong đó có sự so sánh với gạo nhập khẩu từ các nước khác như Thái Lan, Pakistan,... nhằm góp phần hoàn thiện quy trình xuất khẩu gạo nói chung và xuất khẩu gạo sang Trung Quốc nói riêng, nhằm nâng cao vị thế cạnh tranh mặt hàng gạo của Việt Nam.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Tương ứng với các mục tiêu đã đề ra, người viết xác định những nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể như sau:
- Khái quát về thị trường gạo của Trung Quốc và tầm quan trọng của thị trường này đối với ngành xuất khẩu gạo của Việt Nam cũng như nêu ra những ưu thế hiện có của Việt Nam trên thị trường này
- Phân tích thực trạng hoạt động xuất khẩu gạo của Việt Nam vào thị trường Trung Quốc trong giai đoạn 2009 – 2016, làm rõ những thành tựu và hạn chế của hoạt động này.
- Từ những phân tích về thực trạng, luận văn đề xuất những giải pháp nhằm hoàn thiện hoạt động xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường Trung Quốc, góp phần giữ vững vị thế của gạo Việt Nam trên thị trường thế giới.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là hoạt động xuất khẩu gạo của Việt Nam sang thị trường Trung Quốc, bao gồm các nội dung như: kim ngạch, sản lượng, cơ cấu, các doanh nghiệp xuất khẩu, chính sách của Nhà nước Việt Nam…
4.2. Phạm vi nghiên cứu
Đề tài nghiên cứu hoạt động xuất khẩu gạo từ Việt Nam sang Trung Quốc trong thời gian từ năm 2009 – 2016.
5. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng là chủ yếu. Để làm rõ các vấn đề trên, tác giả đã kết hợp nhiều phương pháp nghiên cứu gắn liền với lý thuyết và thực tiễn như: thu thập, phân tích, tổng hợp, so sánh, thống kê dữ liệu và phỏng vấn chuyên gia.
Về các phương pháp nghiên cứu lý thuyết, tác giả đã thu thập, phân tích, tổng hợp dữ liệu từ các nguồn có uy tín như: báo, tạp chí, tài liệu hội thảo chuyên ngành, các công trình nghiên cứu có liên quan của những nhà khoa học và tác giả đi trước; kênh thông tin chính thức của ITC và Chính phủ cùng các Bộ, ban ngành có liên quan tại Việt Nam. Sau đó, tác giả tiến hành phân tích, tổng hợp, so sánh trên nền tảng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử.
Về phương pháp nghiên cứu thực tiễn, tác giả sử dụng phương pháp phân tích dữ liệu từ trademap của ITC, đồng thời sử dụng dữ liệu hải quan xuất khẩu của Việt Nam trong giai đoạn 2009 – 2016 nhằm phân tích thực trạng của đối tượng nghiên cứu.
Đặc biệt, phương pháp phỏng vấn chuyên gia được sử dụng như là một phương pháp hỗ trợ quan trọng để tác giả có thể đưa ra những nhận định và giải pháp khách quan, đáng tin cậy và khả thi. Trong quá trình thực hiện nghiên cứu, tác giả có cơ hội thực hiện phỏng vấn chuyên sâu với bà Phạm Lê Khánh Hân – Trưởng phòng xuất nhập khẩu Công ty Cổ phần Nông nghiệp công nghệ cao Trung An, một trong những doanh nghiệp xuất khẩu gạo có uy tín của Việt Nam. Với trình độ chuyên môn, kinh nghiệm dồi dào, bà Khánh Hân đã cung cấp cho tác giả những đánh giá, nhận định khách quan, góp phần không nhỏ để tác giả củng cố độ tin cậy của đề tài.
-
-
-
- Kết cấu của đề tài
-
-
Ngoài phần lời mở đầu và kết luận, nội dung của khóa luận bao gồm 3 chương:
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU GẠO CỦA VIỆT NAM VÀ SỰ CẦN THIẾT PHẢI ĐẨY MẠNH XUẤT KHẨU GẠO VÀO THỊ TRƯỜNG TRUNG QUỐC
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU GẠO CỦA VIỆT NAM VÀO THỊ TRƯỜNG TRUNG QUỐC TRONG GIAI ĐOẠN 2009 – 2016
CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU GẠO CỦA VIỆT NAM SANG THỊ TRƯỜNG TRUNG QUỐC TRONG GIAI ĐOẠN 2017 - 2020
Trong quá trình thực hiện đề tài, tác giả xin cảm ơn sự quan tâm, hướng dẫn tận tình và kịp thời của giáo viên hướng dẫn – PGS.-TS. Nguyễn Văn Hồng. Đồng thời tác giả cũng xin gửi lời cảm ơn tập thể giảng viên của trường Đại học Ngoại thương đã truyền dạy những kiến thức chuyên môn vô cùng hữu ích và thực tế trong suốt hai năm vừa qua.
Mặc dù đã cố gắng hết sức, nhưng do hạn chế về thời gian và kiến thức cũng như kinh nghiệm thực tế, nội dung của khóa luận khó tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu từ quý thầy, cô và độc giả để đề tài được hoàn thiện hơn.

